Суу астындагы сыноо бассейни жүктөлүүдө…

Интерактивдүү 3D лаборатория · акысыз · 6 тилде

Деңиз жаныбарлары кантип сүзөт: биология жана физика 3D лабораториясы

Бул 3D лабораторияда сыноо бассейниндеги алты деңиз жаныбарын — акуланы, дельфинди, медузаны, осьминогду, деңиз ташбакасын жана мантаны — жакындан карап, ар бири сууда кантип алдыга жылаарын изилдейсиз. «Суунун агымы» күйгүзүлгөндө жаныбар сууну артка түрткөнү, ал эми суу аны алдыга түрткөнү жебелер менен көрүнөт. Ар бир жаныбардын картасында анын узундугу, массасы, ылдамдыгы жана каршылык коэффициенти Cd чыныгы сандар менен берилген.

Лаборатория биология (балыктар жана деңиз сүт эмүүчүлөрү) жана физика (Ньютондун 3-мыйзамы, реактивдүү кыймыл, суунун каршылыгы) сабактарына ылайыкталган. Мугалим аны класста проектор же интерактивдүү доска аркылуу көрсөтөт, окуучу үйдө 5 тапшырманы аткарып, 50 метрлик жарышта жаныбарлардын ылдамдыгын салыштырат.

Лабораторияда эмне бар

  • 6 жаныбардын 3D модели: акула, дельфин, медуза, осьминог, деңиз ташбакасы жана манта — ар биринин сүзүү ыкмасы, өлчөмү, эң жогорку жана кадимки ылдамдыгы менен.
  • «Суунун агымы» Ньютондун 3-мыйзамын (F_жаныбар = −F_суу) жебелер менен көрсөтөт, «Жайлатуу» жылдыргычы кыймылды ×0.1ге чейин акырындатат.
  • «Куйруктар» режими акуланын куйругу оңго-солго (↔), дельфиндики өйдө-ылдый (↕) кагыларын салыштырат; осьминог сифон менен реактивдүү сүзөт же түптө жөрмөлөйт.
  • «Агымдуулук» панели куб (Cd = 1.05), шар (Cd = 0.47) жана тамчы (Cd = 0.04) формаларынын каршылык күчүн F = ½·ρ·v²·Cd·A жана кубаттуулугун P = F·v боюнча 1–15 м/с агымда эсептейт.
  • 50 метрлик бассейнде 2–3 жаныбардын жарышы: акула 50 км/саат, дельфин 40, осьминог кыска секирикте 40, ташбака 35, манта 24, медуза болгону 0.08 км/саат.
  • 6 кадамдуу экскурсия жана 5 практикалык тапшырма; аткарылган тапшырмалар браузерде сакталып калат.

Деңиз жаныбарлары лабораториясын кантип колдонуу керек

  1. 1Жаныбарды тандаңыз. Жаныбарды басып, анын картасын ачыңыз: өлчөмү, ылдамдыгы, Cd коэффициенти жана сүзүү ыкмасы көрүнөт. «Жакындатуу» баскычы камераны ошол жаныбарга алып барат.
  2. 2Суунун агымын жайлатып караңыз. «Суунун агымы» жана «Жайлатуу» күйгүзүп, ар бир сермөөдө суу артка түртүлүп, жаныбар алдыга жылганын байкаңыз.
  3. 3Формалардын каршылыгын салыштырыңыз. «Агымдуулук» панелинде кубду, шарды жана тамчыны тандап, агым ылдамдыгын жылдырыңыз — каршылык күчү менен кубаттуулук кантип өскөнүн көрөсүз.
  4. 4Жарыш уюштуруңуз. «🏁 Жарыш (50 м)» режиминде 2–3 жаныбарды тандап, жарышты баштаңыз. Чыныгы ылдамдыгы чоң жаныбар ар дайым биринчи келет.

Көп берилүүчү суроолор

Лаборатория акысызбы, катталуу керекпи?

Ооба, акысыз жана катталуунун кереги жок. Лаборатория браузерде иштейт — эч нерсе орнотпостон, баракты ачып эле баштай бересиз.

Телефондо же планшетте иштейби?

Ооба. Бир манжа менен сүйрөп бассейнди айлантасыз, эки манжаны кысып-жайып жакындатасыз, жаныбарды басып анын картасын ачасыз. Телефондо башкаруу панели ылдыйкы жыйналуучу тактага өтөт.

Эмне үчүн акула менен дельфиндин куйругу ар башкача кагылат?

Акула — балык, ал омурткасын капталга ийип, куйругун оңго-солго (↔) серпет. Дельфин — деңиз сүт эмүүчүсү, анын ата-бабалары кургактыкта жүгүргөн, ошондуктан омурткасы өйдө-ылдый ийилет жана туурасынан жаткан куйругу өйдө-ылдый (↕) кагылат.

Медуза менен осьминог кантип реактивдүү сүзөт?

Медуза чатырын жыйрып, осьминог мантиясындагы сууну сифон аркылуу артка атып чыгарат. Тартуу күчү F = (Δm / Δt)·v_агым, ал ракетаны учурган принциптин өзү. Осьминог кыска секирикте 40 км/саатка жетет, медуза болсо болгону 0.08 км/саат менен сүзөт.

Эмне үчүн тамчы формасы эң аз каршылык көрсөтөт?

Деңиз суусу абадан болжол менен 800 эсе тыгыз (ρ ≈ 1025 кг/м³), каршылык F = ½·ρ·v²·Cd·A. Тамчы формасынын Cd = 0.04, ал эми куб 1.05 — каршылык 26 эсе аз. Ылдамдык 2 эсе өссө, каршылык 4 эсе, керектүү кубат 8 эсе өсөт.

Башка 3D лабораториялар